środa, 11 listopada, 2026
Godzinnik.pl Biznes Nieprawidłowe postrzeganie masy ciała może być przekazywane pokoleniowo. Ważne jest budowanie zdrowych...

Nieprawidłowe postrzeganie masy ciała może być przekazywane pokoleniowo. Ważne jest budowanie zdrowych nawyków na poziomie rodziny

Data publikacji:

Matka i córka podczas wspólnego posiłku

Rodzice przekazują swojemu potomstwu własne lęki, w tym te dotyczące postrzegania własnego ciała – mówią psychodietetycy. Przez naśladownictwo dzieci uczą się też nieprawidłowych nawyków żywieniowych, takich jak na przykład kompulsywne objadanie się po niepowodzeniu w stosowaniu restrykcyjnej diety. Eksperci podkreślają, że podstawą profilaktyki zaburzeń odżywiania jest uświadamianie dzieci na temat zdrowych nawyków. Zachęcają do wspólnych zakupów i przygotowywania razem posiłków. Ostrzegają również przed fat shamingiem, którego konsekwencje mogą towarzyszyć dziecku również w dorosłości.

– Mamy bardzo często przenoszą na swoje córki, oczywiście nieświadomie, lęki związane ze swoją masą ciała, wyglądem, ale także niską samooceną. Nasze dzieci uczą się przede wszystkim przez modelowanie, czyli przez obserwację, nie przez słuchanie swoich rodziców, więc bardzo często obserwują, jak mamy zachowują się przed lustrem, jak zachowują się w stosunku do siebie, jakich udzielają komentarzy w stosunku do swojej sylwetki, swojego ciała, co jedzą i jak często kontrolują swoją masę ciała – mówi agencji Newseria psychodietetyczka, dr n. o zdr. Patrycja Kłósek.

Jak dodaje, podstawowym błędem związanym z kształtowaniem postawy dzieci wobec masy ciała jest przede wszystkim nadmierne kontrolowanie swojej masy ciała przez matki poprzez stosowanie bardzo rygorystycznych, monotematycznych diet. Ekspertka zwraca też uwagę na to, że kobiety w kwestii żywienia wykazują nierzadko podejście zero-jedynkowe.

– Przykładowo stosują bardzo zdrowe żywienie i zdrową dietę, dbają o swoje nawyki żywieniowe, ale gdy tylko pojawi się jakieś małe odstępstwo od założonej reguły, na przykład zjedzenie porcji słodyczy, stwierdzają, że to wszystko nie ma sensu, że nie ma sensu stosowanie diety i zdrowych nawyków żywieniowych. Przechodzą od razu do kolejnej skrajności, czyli na przykład do napadowego jedzenia, do odreagowania emocji jedzeniem, odreagowania stresu spożywaniem bardzo dużych ilości słodyczy, wieczornego jedzenia, ale także spożywania alkoholu. Niestety przede wszystkim córki to obserwują i uczą się, że my także jedzeniem możemy odreagowywać emocje – wskazuje dr Patrycja Kłósek.

Jak podkreśla, nieprawidłowe podejście matek w kwestii masy ciała może powodować zaburzenia odżywiania u ich dzieci, zarówno u córek, jak i synów. Takie podejście może powodować zaburzenia związane z otyłością, napadowym jedzeniem, tak zwanym binge eating disorder, ale także z anoreksją.

– Bardzo często w trudnych relacjach matka–córka córki chorują na takie zaburzenia odżywiania jak anoreksja, ponieważ jest ono ujściem dla emocji poprzez właśnie kontrolowanie jedzenia i prowadzi to bardzo często do zaburzenia obrazu własnego ciała. Czyli dziewczynki z jednej strony w otyłości bardzo często mają problem z zaakceptowaniem siebie, a dziewczynki z niedowagą, z anoreksją mają taki obraz własnego ciała, że widzą się znacznie grubsze, niż w rzeczywistości są – wskazuje psychodietetyczka.

U źródeł problemu może leżeć kwestia przekazywania lęków potomstwu. Z badania przeprowadzonego w Kanadzie na grupie niemal 400 dzieci wynika, że zaburzenia lękowe u rodziców tej samej płci co dziecko wiązały się ze zwiększonym ryzykiem zaburzeń lękowych u potomstwa. Takiego powiązania nie stwierdzono w sytuacji, gdy zaburzenia lękowe przejawiał rodzic płci przeciwnej. Dzielenie gospodarstwa domowego z rodzicem tej samej płci bez lęku wiązało się z niższym wskaźnikiem występowania lęku u potomstwa, ale obecność rodzica płci przeciwnej bez lęku nie wiązała się z takim zjawiskiem.

Eksperci podkreślają jednak, że pomimo dostrzegalnych tendencji związanych z pokoleniowym przekazywaniem zaburzeń odżywiania w ich profilaktyce podstawą jest edukacja, szczególnie ta prowadzona na poziomie rodziny, i budowanie zdrowego podejścia do jedzenia i ciała.

– Zdecydowanie polecałabym wspólne posiłki i rozmowy podczas nich, bo to buduje nasze relacje. To jest taki moment, kiedy możemy usiąść i omówić bieżące problemy. Zachęcałabym też do tego, aby dzieci włączać do wspólnego gotowania posiłków, do robienia zakupów, planowania jedzenia. Dużym błędem rodziców jest to, że narzucamy dzieciom i innym członkom rodziny, co będziemy jedli. Wiadomo, że każdy ma swoje upodobania, gusta żywieniowe, więc warto zrobić na przykład plan tygodniowy posiłków, które będziemy przygotowywać w ciągu dnia. Na pewno zachęcałabym do zrobienia listy wspólnych produktów spożywczych, które wszyscy lubimy, żeby każdy znalazł na stole rodzinnym podczas obiadu coś dla siebie. I pamiętałabym o tym, że wszystko jest dla ludzi, że jeszcze nikt nie schudł od jednego liścia sałaty, ale też nikt nie przytył od jednego kawałka pizzy. Czasami warto włączać do rodzinnego menu na przykład zdrowe fast foody, które są przygotowane w domu – radzi dr Patrycja Kłósek.

- Reklama -

Coraz częściej dostrzeganym problemem związanym z funkcjonowaniem osób z nieprawidłową masą ciała jest zjawisko fat shamingu, czyli piętnowania otyłości. Z danych organizacji Obesity Canada wynika na przykład, że ponad trzy na pięć dorosłych osób z otyłością spotyka się z uprzedzeniami dotyczącymi wagi ze strony pracowników służby zdrowia. Również dzieci, które z taką chorobą się zmagają, są narażone na uszczypliwe uwagi ze strony otoczenia, zwłaszcza rówieśników. Dlatego bardzo ważne jest wspierające nastawienie najbliższych.

– Osoby, które mają nadwagę czy otyłość, na pewno dostrzegają ten problem i jest on dla nich trudny. Warto przede wszystkim rozmawiać z naszymi dziećmi o tym, jak się czują z tą chorobą, która ma bardzo dużo powikłań zdrowotnych. Warto rozmawiać o emocjach, o tym, jak możemy pomóc, Na pewno komentarze dotyczące wyglądu, typu: „Jasiu, widzę, że ostatnio przytyłeś”, „Małgosiu, widzę, że nie mieścisz się w tę spódniczkę”, nie powinny padać ze strony rodziców czy osób najbliższych. Jeśli nie wiemy za bardzo, jak rozmawiać, jak komentować ten stan, jeżeli nie możemy powiedzieć nic dobrego w aspekcie wyglądu naszego dziecka, to najlepiej się skupić na zasobach, które nasze dziecko ma, które warto pochwalić, żeby budować jego poczucie własnej wartości. Negatywne, krzywdzące komentarze dotyczące wyglądu, które słyszymy w momencie, kiedy jesteśmy dziećmi, później idą z nami i niosą się przez całe życie – wskazuje ekspertka.

Źródło: Newseria

NAJNOWSZE INFORMACJE

Banki mocniej wchodzą w finansowanie innowacji w Polsce. Pół miliarda złotych na rozwój polskiej przedsiębiorczości

500 mln zł – tyle łącznie przeznaczą Erste Bank Polska (wraz z Grupą Erste), Bank Pekao S.A. i PKO Bank Polski na Innovate Poland. Tym samym wartość kapitału zgromadzonego w programie wzrośnie do prawie 3 mld zł, a w skali całego programu do 4,5 mld zł.

Dystans edukacyjny między miastem a wsią rośnie. Technologie i sztuczna inteligencja mogą wyrównać szanse

Polski system edukacji coraz bardziej różnicuje szanse uczniów. Na nierówności wpływają m.in. zasobność portfela rodziców, dostęp do korepetycji, kapitał kulturowy rodziny, a także miejsce zamieszkania.

Blisko pół tysiąca polskich firm ma kontrakty przy budowie pierwszej elektrowni jądrowej. Barierą wejścia są m.in. wyśrubowane normy bezpieczeństwa

Spółka Polskie Elektrownie Jądrowe (PEJ), odpowiedzialna za przygotowanie i budowę pierwszej polskiej elektrowni jądrowej w gminie Choczewo na Pomorzu, zawarła już blisko 500 kontraktów z krajowymi firmami o szacowanej łącznej wartości 1,25 mld zł.

Rafał Szatan w świecie mazowieckich legend. „Tak jak mój bohater lubię porządek i jestem taki trochę pan Excel”

W spektaklu „Gdzie jest Róża?” aktor wciela się w urzędnika, który najlepiej odnajduje się w uporządkowanej rzeczywistości. Przywiązuje dużą wagę do procedur, dokumentacji i precyzji, a wszelkie odstępstwa od ustalonych reguł wywołują u niego niepokój.

Europa wciąż ma problem z korupcją. Trwają prace nad nową unijną strategią przeciw nadużyciom

W 2025 roku osiem z 20 państw postrzeganych jako najmniej skorumpowane na świecie stanowiły państwa członkowskie Unii Europejskiej.

Rośnie liczba cyberataków na samorządy. Same przepisy nie wzmocnią ich bezpieczeństwa

W 2025 roku w jednostkach samorządu terytorialnego odnotowano blisko 3,3 tys. incydentów cyberbezpieczeństwa, o ponad 60 proc. więcej niż rok wcześniej – wynika z danych CSIRT NASK.

Pokolenie X kluczowe dla rynku pracy. Jest zaangażowane i gotowe pracować dłużej, niż przewiduje wiek emerytalny

W warunkach zmian demograficznych i rosnących niedoborów kompetencyjnych pokolenie X – czyli osoby urodzone w latach 1965–1980 – staje się zasobem o strategicznym znaczeniu dla organizacji.

Zagrożenia ze strony Rosji pokazują znaczenie europejskiej jedności. Parlament Europejski z nagrodą za bronienie wspólnych wartości

89 proc. obywateli Unii Europejskiej uważa, że państwa członkowskie powinny ściślej współpracować, aby skuteczniej odpowiadać na globalne wyzwania – wynika z badań Eurobarometru.

Kultura może napędzać polskie PKB. Potrzebuje inwestycji i mecenatu firm prywatnych

Inwestycje w kulturę przyciągają turystów, wspierają rozwój przedsiębiorczości i pomagają budować rozpoznawalność Polski za granicą – wskazuje dr hab. Piotr Wachowiak, prof. SGH, rektor Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie.

Alicja Węgorzewska wygrywa w sądzie walkę o dobre imię. Dwadzieścia pięć sprostowań po publikacjach o operze

Dyrektor Warszawskiej Opery Kameralnej doczekała się prawomocnych rozstrzygnięć w sprawie publikacji „Newsweeka” z 2024 roku. Jak podkreśla, sąd nakazał opublikowanie 25 sprostowań dotyczących zarówno jej działalności zawodowej, jak i życia prywatnego.

Obronność, rozszerzenie UE i wieloletni budżet. Metsola i Czarzasty w Sejmie o priorytetach Europy

Bezpieczeństwo, obronność, wsparcie dla Ukrainy, rozszerzenie Unii Europejskiej i kształt kolejnego wieloletniego budżetu UE – to główne tematy rozmów przewodniczącej Parlamentu Europejskiego Roberty Metsoli z marszałkiem Sejmu Włodzimierzem Czarzastym.

Dominika Tajner: Nie trzeba czekać, aż coś zacznie boleć. Ja wykryłam u siebie nowotwór dzięki profilaktyce

Historia Dominiki Tajner pokazuje, jak ważne są badania profilaktyczne. Dzięki systematycznej kontroli stanu zdrowia udało jej się bowiem na wczesnym etapie wykryć nowotwór i z nim wygrać.

O TYM SIĘ MÓWI

Banki mocniej wchodzą w finansowanie innowacji w Polsce. Pół miliarda złotych na rozwój polskiej przedsiębiorczości

500 mln zł – tyle łącznie przeznaczą Erste Bank Polska (wraz z Grupą Erste), Bank Pekao S.A. i PKO Bank Polski na Innovate Poland. Tym samym wartość kapitału zgromadzonego w programie wzrośnie do prawie 3 mld zł, a w skali całego programu do 4,5 mld zł.

Dystans edukacyjny między miastem a wsią rośnie. Technologie i sztuczna inteligencja mogą wyrównać szanse

Polski system edukacji coraz bardziej różnicuje szanse uczniów. Na nierówności wpływają m.in. zasobność portfela rodziców, dostęp do korepetycji, kapitał kulturowy rodziny, a także miejsce zamieszkania.

Blisko pół tysiąca polskich firm ma kontrakty przy budowie pierwszej elektrowni jądrowej. Barierą wejścia są m.in. wyśrubowane normy bezpieczeństwa

Spółka Polskie Elektrownie Jądrowe (PEJ), odpowiedzialna za przygotowanie i budowę pierwszej polskiej elektrowni jądrowej w gminie Choczewo na Pomorzu, zawarła już blisko 500 kontraktów z krajowymi firmami o szacowanej łącznej wartości 1,25 mld zł.