„Ile pracodawca dostaje za praktykanta?” – to jedno z najczęściej wpisywanych w wyszukiwarkę pytań wśród małych firm i rzemieślników. Odpowiedź jest mniej oczywista, niż sugerują krążące po internecie „tabelki” z kwotami 3–4 tys. zł. W polskim prawie nie istnieje jedna „praktyka” – jest kilka różnych form, a tylko część z nich wiąże się z realnym przelewem dla przedsiębiorcy. Poniżej aktualne kwoty na 2026 rok wraz z podstawami prawnymi.
Krótka odpowiedź: za zwykłego praktykanta (praktyka absolwencka lub studencka) pracodawca nie dostaje ani złotówki – żaden przepis nie przewiduje tu dofinansowania. Realne pieniądze – do 10 824 zł, a w zawodach deficytowych do 13 394 zł za pełny cykl nauki zawodu – przysługują wyłącznie za młodocianego pracownika. Przy stażu z urzędu pracy stypendium (ok. 2 854 zł brutto) wypłaca PUP, a firma-organizator może dodatkowo dostać 518 zł premii za każdy pełny miesiąc stażu.
✅ W skrócie – najważniejsze fakty (2026)
- Praktyka absolwencka: brak jakiegokolwiek dofinansowania dla firmy. Praktykant może dostać od 0 zł do 9 612 zł brutto (2× płaca minimalna), umowa maks. na 3 miesiące.
- Praktyka studencka: co do zasady nieodpłatna, brak wsparcia dla pracodawcy.
- Praktyczna nauka zawodu ucznia: firma może dostać od szkoły zwrot kosztów (m.in. wynagrodzenia instruktorów, odzież robocza).
- Młodociany pracownik – nauka zawodu: dofinansowanie do 10 824 zł (36 mies.), a w zawodach deficytowych do 13 394 zł. Przyuczenie do pracy: 340 zł za każdy pełny miesiąc.
- Refundacja OHP: zwrot wynagrodzeń młodocianych i składek ZUS – wniosek do Centrum Edukacji i Pracy Młodzieży.
- Staż z urzędu pracy: stażysta dostaje stypendium 160% zasiłku (ok. 2 854 zł brutto) z Funduszu Pracy, a organizator stażu – 518 zł premii za każdy pełny miesiąc (po spełnieniu warunków). Pracodawca nie ponosi kosztów wynagrodzenia.
Formy praktyk w polskim prawie – nie myl ich ze sobą
Zdecydowana większość nieporozumień bierze się z tego, że potocznie „praktykantem” nazywa się pięć różnych osób: absolwenta na praktyce absolwenckiej, studenta na praktyce z uczelni, ucznia technikum na praktyce zawodowej, ucznia branżowej szkoły I stopnia zatrudnionego jako młodociany pracownik oraz bezrobotnego skierowanego na staż przez powiatowy urząd pracy. Każda z tych form ma inną podstawę prawną, innego płatnika i zupełnie inne konsekwencje finansowe dla firmy.
| Rodzaj praktyki | Kto finansuje praktykanta | Ile dostaje pracodawca (2026) | Podstawa prawna |
|---|---|---|---|
| Praktyka absolwencka (osoba do 30. rż.) | Pracodawca – opcjonalnie; maks. 9 612 zł brutto (2× płaca minimalna) albo nieodpłatnie | 0 zł – brak dofinansowania | Ustawa z 17 lipca 2009 r. o praktykach absolwenckich |
| Praktyka studencka | Zwykle nikt – praktyka nieodpłatna (chyba że firma zdecyduje inaczej) | 0 zł | Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce + regulamin uczelni |
| Praktyczna nauka zawodu ucznia (technikum, branżowa) | Uczeń nie otrzymuje wynagrodzenia od firmy | Zwrot kosztów od szkoły: wynagrodzenia instruktorów, odzież i obuwie robocze, środki ochrony | Rozporządzenie MEN z 22 lutego 2019 r. (Dz.U. 2019 poz. 391) |
| Młodociany pracownik – nauka zawodu | Pracodawca: 765,03–956,29 zł miesięcznie (stawki VI–VIII 2026) | do 10 824 zł (36 mies.), do 13 394 zł w zawodach deficytowych + refundacja wynagrodzeń i składek ZUS z OHP | Art. 122 Prawa oświatowego; ustawa z 20 marca 2025 r. o rynku pracy (Dz.U. 2025 poz. 620) |
| Młodociany – przyuczenie do pracy | Pracodawca: 669,40 zł miesięcznie (VI–VIII 2026) | do 340 zł za każdy pełny miesiąc kształcenia | Art. 122 Prawa oświatowego |
| Staż z urzędu pracy | Powiatowy urząd pracy: stypendium ok. 2 854 zł brutto (160% zasiłku) | 518 zł premii za każdy pełny miesiąc stażu (dla organizatora) + zerowy koszt wynagrodzenia | Ustawa z 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia |
Praktyka absolwencka – pracodawca nie dostaje nic
Praktykę absolwencką reguluje ustawa z 17 lipca 2009 r. o praktykach absolwenckich. Może ją odbyć osoba, która ukończyła co najmniej ośmioletnią szkołę podstawową (albo dawne gimnazjum) i nie ukończyła 30. roku życia. Umowa o praktykę absolwencką nie jest umową o pracę – nie stosuje się do niej większości przepisów Kodeksu pracy.
Najważniejsze zasady:
- Praktyka może być odpłatna albo nieodpłatna – decyduje o tym umowa.
- Jeśli jest odpłatna, świadczenie nie może przekroczyć dwukrotności minimalnego wynagrodzenia. Przy płacy minimalnej 4 806 zł brutto w 2026 roku daje to limit 9 612 zł brutto miesięcznie.
- Umowa może być zawarta na okres nieprzekraczający łącznie 3 miesięcy u tego samego podmiotu.
- Wymiar czasu praktyki nie może przekraczać 8 godzin na dobę i 40 godzin tygodniowo.
Kluczowy wniosek dla przedsiębiorcy: ustawa nie przewiduje żadnej refundacji ani dofinansowania dla podmiotu przyjmującego na praktykę absolwencką – ani przy praktykancie pełnoletnim, ani niepełnoletnim. Korzyścią dla firmy jest wyłącznie możliwość nieodpłatnego (lub taniego) przetestowania kandydata przed zatrudnieniem oraz brak składek ZUS od świadczenia z tytułu praktyki.
💡 Warto wiedzieć: krążące po internecie informacje o „250 zł miesięcznie za nieletniego praktykanta” albo „3 000–4 000 zł od urzędu pracy za praktykanta” nie mają oparcia w obowiązujących przepisach. Nie istnieje ogólnopolski program dopłat do praktyk absolwenckich. Zanim uwierzysz w konkretną kwotę, sprawdź jej podstawę prawną – albo zapytaj wprost w swoim powiatowym urzędzie pracy.
Praktyka studencka i praktyka zawodowa ucznia
Praktyki studenckie są elementem programu studiów i odbywają się na podstawie porozumienia między uczelnią a firmą. Student z reguły nie otrzymuje wynagrodzenia, a pracodawca – żadnego dofinansowania. Zdarzają się wyjątki: część programów unijnych i projektów realizowanych przez uczelnie finansuje stypendia stażowe dla studentów, ale pieniądze trafiają wtedy do studenta, nie do firmy.
Uczniowie techników – zwrot kosztów od szkoły
Inaczej wygląda sytuacja przy praktycznej nauce zawodu organizowanej przez szkołę u pracodawcy. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z 22 lutego 2019 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz.U. 2019 poz. 391) szkoła przekazuje podmiotowi przyjmującemu uczniów środki finansowe wynikające z zawartej umowy. Organ prowadzący szkołę zapewnia środki na zwrot kosztów:
- wynagrodzeń instruktorów praktycznej nauki zawodu prowadzących zajęcia z uczniami – także w systemie kształcenia dualnego,
- odzieży i obuwia roboczego oraz środków ochrony indywidualnej niezbędnych na danym stanowisku szkoleniowym.
To nie jest „dopłata za praktykanta” w potocznym rozumieniu, tylko refundacja realnie poniesionych wydatków – jej wysokość zależy od umowy ze szkołą i liczby uczniów.
Zobacz również:
BIZNES · 29.07.2025Dobrobyt Polski uzależniony od wiedzy społeczeństwa o ekonomii i finansach. Takiej edukacji wciąż za mało jest w szkołachMłodociany pracownik – tu są realne pieniądze
Jeśli szukasz odpowiedzi na pytanie „ile pracodawca dostaje za praktykanta” i chodzi Ci o konkretny przelew na firmowe konto – mowa o młodocianym pracowniku. To uczeń branżowej szkoły I stopnia (lub osoba przyuczana do wykonywania określonej pracy), z którym pracodawca zawiera umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego. Ten model – typowy dla rzemiosła, gastronomii, fryzjerstwa, mechaniki czy budownictwa – jest jedynym, który realnie premiuje firmę.
Dofinansowanie kosztów kształcenia: do 13 394 zł
Podstawą jest art. 122 ustawy – Prawo oświatowe. Pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia ze środków Funduszu Pracy. Kwoty obowiązujące w 2026 roku:
- do 10 824 zł – za naukę zawodu przy okresie kształcenia wynoszącym 36 miesięcy,
- do 13 394 zł – za naukę zawodu w zawodach wskazanych w prognozie zapotrzebowania na pracowników w zawodach szkolnictwa branżowego (tzw. zawody deficytowe), również przy 36-miesięcznym cyklu,
- do 340 zł za każdy pełny miesiąc kształcenia – w przypadku przyuczenia do wykonywania określonej pracy.
Jeżeli okres kształcenia jest krótszy niż 36 miesięcy, kwotę wypłaca się proporcjonalnie. Ważne, o czym wiele porównywarek zapomina: dofinansowanie należy się dopiero po tym, jak młodociany ukończy naukę i zda egzamin (czeladniczy lub zawodowy). Wypłata trafia do firmy w dwóch częściach – 75% kwoty po zdanym egzaminie i pozostałe 25% po potwierdzeniu kwalifikacji. Wniosek składa się do wójta, burmistrza albo prezydenta miasta w terminie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia wyników egzaminu. Dofinansowanie stanowi pomoc de minimis, więc wlicza się do limitu tej pomocy w firmie.
Refundacja wynagrodzeń i składek ZUS przez OHP
Drugim, niezależnym źródłem pieniędzy jest refundacja wynagrodzeń młodocianych pracowników oraz składek na ubezpieczenia społeczne, realizowana przez Ochotnicze Hufce Pracy na mocy ustawy z 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz.U. 2025 poz. 620), obowiązującej od 1 czerwca 2025 roku. Wniosek o zawarcie umowy składa się w Centrum Edukacji i Pracy Młodzieży OHP właściwym dla miejsca odbywania przygotowania zawodowego – samodzielnie albo przez organizację zrzeszającą pracodawców, np. Cech Rzemiosł Różnych.
Warunki, które trzeba spełnić łącznie:
- zatrudnianie młodocianych w zawodach ujętych w wykazie zawodów, o którym mowa w art. 348 ust. 1 ustawy o rynku pracy;
- spełnienie wymagań zawodowych i pedagogicznych przez osobę prowadzącą przygotowanie zawodowe;
- limit liczby młodocianych: firma zatrudniająca wyłącznie młodocianych może wnioskować o maksymalnie 3 osoby; pozostali pracodawcy – o liczbę nieprzekraczającą trzykrotności liczby zatrudnionych na pełny etat pracowników niebędących młodocianymi;
- deklaracja zatrudnienia młodocianego na umowę o pracę przez co najmniej 6 miesięcy po zakończeniu przygotowania zawodowego.
Terminy są sztywne: wnioski dotyczące młodocianych dokształcających się w formach szkolnych składa się od 1 stycznia do 15 listopada każdego roku, a tych, którzy nie dokształcają się w formach szkolnych – od 1. do 20. dnia każdego miesiąca.
Ile trzeba zapłacić młodocianemu w 2026 roku?
Wynagrodzenie młodocianego liczy się procentowo od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim kwartale. Dla przeciętnego wynagrodzenia z I kwartału 2026 roku (9 562,88 zł) stawki obowiązujące od 1 czerwca do 31 sierpnia 2026 roku wynoszą:
- I rok nauki (8%) – 765,03 zł,
- II rok nauki (9%) – 860,66 zł,
- III rok nauki (10%) – 956,29 zł,
- przyuczenie do wykonywania określonej pracy (7%) – 669,40 zł.
To stawki minimalne – pracodawca może zaproponować więcej. Warto jednak pamiętać, że są aktualizowane co kwartał, wraz z komunikatem Prezesa GUS. Jeśli chcesz sprawdzić, jak wyglądają obciążenia składkowe przy młodych pracownikach, pomoże nasz przewodnik po tym, ile wynosi netto z 5000 zł brutto – także dla osób do 26. roku życia.
Staż z urzędu pracy – stypendium płaci PUP, a firma dostaje 518 zł premii
Najczęściej mylona z praktyką forma to staż z powiatowego urzędu pracy. Na staż kierowane są osoby bezrobotne, a firma występuje jako organizator stażu. Kluczowa różnica: między stażystą a pracodawcą nie powstaje stosunek pracy, a wynagrodzenie – w formie stypendium – wypłaca urząd pracy z Funduszu Pracy.
- Wysokość stypendium: 160% zasiłku dla bezrobotnych. Po waloryzacji z 1 czerwca 2026 roku podstawowy zasiłek wynosi 1 783,90 zł brutto, więc stypendium stażowe to ok. 2 854 zł brutto miesięcznie (przy pełnym wymiarze stażu; przy niższym – proporcjonalnie).
- Premia dla organizatora: od 1 czerwca 2025 r. pracodawca organizujący staż otrzymuje 518 zł za każdy pełny miesiąc jego trwania – wypłaca ją starosta z Funduszu Pracy (po spełnieniu warunków, patrz niżej).
- Czas trwania: od 3 do 6 miesięcy, a jeśli staż kończy się potwierdzeniem nabycia wiedzy lub umiejętności przez uprawnioną instytucję – nawet do 12 miesięcy.
- Dni wolne: stażyście przysługują 2 dni wolne za każde 30 dni kalendarzowych stażu – także płatne ze stypendium.
- Koszt dla firmy: zerowy po stronie wynagrodzenia. Pracodawca zapewnia stanowisko, opiekuna stażysty i realizację programu stażu.
💸 Nowość 2026: 518 zł premii za stażystę. To pierwsza bezpośrednia dopłata dla firmy za przyjęcie stażysty z urzędu pracy. Przy 4-miesięcznym stażu organizator dostaje 4 × 518 zł = 2 072 zł – pod warunkiem, że uczestnik uzyska dokument potwierdzający nabyte kompetencje, a firma złoży wniosek do starosty w ciągu 3 miesięcy.
Premię wprowadziła ustawa z 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz.U. 2025 poz. 620), obowiązująca od 1 czerwca 2025 roku. Świadczenie w wysokości 518 zł trafia do organizatora stażu, a nie do stażysty, i jest wypłacane ze środków Funduszu Pracy przez właściwego starostę za każdy pełny miesiąc trwania stażu. Nie jest przyznawane automatycznie – trzeba spełnić dwa warunki łącznie: (1) uczestnik w ciągu 12 miesięcy od zakończenia stażu uzyskuje dokument potwierdzający nabyte kompetencje lub kwalifikacje, oraz (2) organizator składa wniosek o premię do starosty w terminie 3 miesięcy od dnia wydania tego dokumentu.
Zasady staży zmieniły się wraz z wejściem w życie nowej ustawy o rynku pracy – więcej o kierunku tych reform pisaliśmy w tekście o tym, jak rząd przebudowuje urzędy pracy i system wsparcia bezrobotnych. Warto też pamiętać, że od 1 czerwca 2025 roku stypendium stażowe wzrosło ze 120% do 160% zasiłku – to jedna z największych zmian dla osób wchodzących na rynek pracy.
💡 Ciekawostki o dofinansowaniach za praktykanta
- Premia 518 zł za stażystę to pierwsza w historii bezpośrednia dopłata dla firmy przyjmującej osobę z urzędu pracy – wcześniej organizator stażu nie dostawał ani złotówki.
- Dofinansowanie za młodocianego (do 13 394 zł) firma otrzymuje dopiero po zdanym przez ucznia egzaminie – 75% kwoty po egzaminie zawodowym lub czeladniczym, reszta po potwierdzeniu kwalifikacji.
- Świadczenie z praktyki absolwenckiej (do 9 612 zł brutto) jest zwolnione ze składek ZUS – nie potrąca się z niego ani składek społecznych, ani zdrowotnej.
- Stawki dla młodocianych zmieniają się co kwartał wraz z przeciętnym wynagrodzeniem GUS – od 1 czerwca 2026 r. to 765,03–956,29 zł, czyli 8–10% średniej krajowej.
- Rząd szykuje koniec bezpłatnych praktyk – projekt nowej ustawy ma wprowadzić obowiązkowe wynagrodzenie na poziomie ok. 35% przeciętnej pensji; przepisy mogą wejść w życie na przełomie 2026 i 2027 roku.
Ile pracodawca realnie zyska? Podsumowanie
Uczciwa odpowiedź brzmi: to zależy od formy praktyki. Modele, w których realnie opłaca się przyjąć młodą osobę, to:
- Nauka zawodu młodocianego – największe wsparcie: do 10 824 zł (lub 13 394 zł w zawodach deficytowych) plus refundacja wynagrodzeń i składek z OHP. Warunek: ukończona nauka i zdany egzamin.
- Przyuczenie do wykonywania określonej pracy – 340 zł za każdy pełny miesiąc kształcenia.
- Staż z PUP – 518 zł premii za każdy pełny miesiąc stażu (po spełnieniu warunków) plus zerowy koszt wynagrodzenia przez 3–12 miesięcy.
- Praktyczna nauka zawodu ucznia – zwrot kosztów instruktorów i wyposażenia od szkoły.
Przed przyjęciem praktykanta warto zawsze sprawdzić aktualne nabory i warunki w lokalnym urzędzie pracy oraz w centrum edukacji i pracy młodzieży OHP – część programów ma limity środków i kończy się w trakcie roku. Przy planowaniu budżetu kadrowego przydadzą się też nasze wyliczenia dotyczące wynagrodzenia 4300 zł brutto i tego, ile z niego zostaje netto oraz analiza, czy umowa zlecenie wlicza się do emerytury. Na koszty pracy w firmie wpływa również to, jak rząd zmienia sposób obliczania płacy minimalnej – bo to od niej zależy m.in. limit świadczenia dla praktykanta absolwenckiego.
