Essa to jedno z najpopularniejszych słów polskiego slangu młodzieżowego ostatnich lat – okrzyk radości, triumfu i luzu, który w 2022 roku zdobył tytuł Młodzieżowego Słowa Roku w plebiscycie Wydawnictwa Naukowego PWN i Uniwersytetu Warszawskiego. Choć dziś kojarzy się z TikTokiem i influencerami, jego korzenie sięgają polskiej sceny hip-hopowej i imprezowej lat 90. W tym artykule wyjaśniamy, co dokładnie znaczy essa, skąd się wzięło to słowo i jak ewoluowało jego znaczenie.
Najważniejsze informacje
- Essa to okrzyk radości, triumfu i luzu – wyraża pozytywne emocje, a czasem służy też jako powitanie.
- W 2022 roku essa wygrała plebiscyt na Młodzieżowe Słowo Roku organizowany przez PWN i Uniwersytet Warszawski.
- Słowo spopularyzował szczeciński raper Wini, który jednak podkreślał, że go nie wymyślił – zasłyszał je na imprezach.
- Korzenie essy sięgają klubowej i imprezowej sceny lat 90.; do mainstreamu trafiła dzięki TikTokowi, YouTube’owi i Ekipie Friza.
- Może mieć też znaczenie ironiczne – jako żartobliwa akceptacja sytuacji, na którą nie mamy wpływu.
Co znaczy essa?
W najprostszych słowach essa to wyraz radości, sukcesu i pozytywnego podejścia do życia. Można ją porównać do okrzyku triumfu – czegoś na kształt „udało się!”, „jest super!” czy „mam to!”. Jedno słowo potrafi wyrazić całe spektrum emocji związanych z wygraną sytuacją, pokonaniem wyzwania albo zwyczajnie dobrym samopoczuciem.
W uzasadnieniu plebiscytu PWN podkreślano, że essa to słowo wyjątkowo pojemne. Oznacza coś łatwego, co przychodzi bez wysiłku, bo jesteśmy wyluzowani (stąd zwrot „mieć essę”), a jednocześnie funkcjonuje jako spontaniczny okrzyk radości czy triumfu. Bywa używane także na powitanie lub pożegnanie, podobnie jak „siema”.
Przykład użycia:
„Zaliczyłem egzamin za pierwszym razem! Essa!”
Essa – skąd się wzięło to słowo?
Choć wielu kojarzy słowo essa z youtuberami i influencerami, jego korzenie sięgają znacznie dalej. Wyrażenie spopularyzował szczeciński raper Wini, który jednak wielokrotnie podkreślał, że go nie wymyślił – jedynie zasłyszał i przejął. Sam przyznawał w wywiadach, że słyszał je na imprezach w rodzinnym Szczecinie, a wiązało się z luzem, dobrą zabawą i ogólnym „byciem na fali”.
Teorie o pochodzeniu essy
Dokładna etymologia słowa essa nie jest pewna i krąży wokół niej kilka teorii:
- Scena imprezowa i klubowa lat 90. – według relacji samego Winiego „essa” była okrzykiem wznoszonym na imprezach i w klubach techno, gdy zabawa się rozkręcała. To dziś najczęściej przytaczana wersja pochodzenia słowa.
- Polski hip-hop – wyrażenie zadomowiło się w rapie za sprawą Winiego i Soboty, którzy nagrywali utwory zatytułowane wprost „Essa” (m.in. w 2013 i 2016 roku), utrwalając słowo w środowisku rapowym.
- Onomatopeja i ekspresja – część komentatorów zwraca uwagę, że „essa” to przede wszystkim krótki, dźwięczny okrzyk, który łatwo wykrzyknąć w emocjach, co sprzyjało jego rozprzestrzenianiu się niezależnie od konkretnego źródła.
Warto zaznaczyć, że żadna z tych teorii nie ma statusu w pełni potwierdzonej etymologii słownikowej – językoznawcy opisują essę raczej jako współczesny element slangu niż wyraz o jednoznacznie udokumentowanym pochodzeniu. Podobne wątpliwości dotyczą zresztą wielu zapożyczeń i skrótów – choćby tego, co znaczy ASAP.
Essa Młodzieżowym Słowem Roku 2022
Essa zwyciężyła w plebiscycie na Młodzieżowe Słowo Roku 2022, organizowanym przez Wydawnictwo Naukowe PWN we współpracy z Uniwersytetem Warszawskim. Konkurs odbywa się od 2016 roku i ma na celu wyłonienie najpopularniejszych wśród młodych ludzi słów, określeń i wyrażeń. W edycji 2022 essa wygrała głosami internautów ze sporą przewagą, a jury wyróżniło także inne słowo – „odklejka”.
Jury doceniło essę za pojemność znaczeniową: jednym słowem można wyrazić wszystko – od ekstatycznego okrzyku radości po wygranej w grze internetowej, przez dobrą ocenę w szkole i nieoczekiwany fart, aż po sygnał „nieznośnej lekkości bytu” i pełnego luzu.
Jeśli interesują Cię kolejne edycje plebiscytu, sprawdź również, co znaczy sigma – Młodzieżowe Słowo Roku 2024, oraz przeczytaj, jak młode pokolenie nadaje nowe znaczenia słowom zakorzenionym w języku polskim.
Jak essa zyskała na popularności?
Choć początkowo essa była znana głównie w kręgach rapowych, z czasem przeniknęła do mainstreamu – przede wszystkim za sprawą mediów społecznościowych. Youtuberzy, tacy jak Friz i pozostali członkowie Ekipy Friza, regularnie używali tego słowa w swoich filmach, dzięki czemu trafiło do młodszych odbiorców.
Słowo zaczęło masowo pojawiać się na TikToku, Instagramie i YouTubie, gdzie influencerzy i zwykli użytkownicy stosowali je w kontekście sukcesów oraz humorystycznych sytuacji. To właśnie eksplozja krótkich form wideo najmocniej rozpowszechniła essę w całej Polsce.
Jak używać słowa essa?
Dzięki dynamicznemu rozwojowi internetu i kultury memów essa stała się jednym z najczęściej używanych wyrażeń polskiego slangu młodzieżowego. Dziś nie jest już tylko synonimem sukcesu, ale też symbolem luzu, pozytywnej energii i radości życia – zarówno w codziennych rozmowach, jak i w komunikacji w sieci.
Przykłady użycia w znaczeniu pozytywnym:
- „Wygrałem mecz, essa!”
- „Mamy wolne w poniedziałek – essa!”
Essa bywa również używana ironicznie – jako żartobliwa forma akceptacji sytuacji, na którą nie mamy wpływu:
- „Zgubiłem telefon… No cóż, essa.”
- „Spóźniłem się na autobus, essa.”
Popularność essy wynika z jej prostoty i uniwersalności. Słowo jest krótkie, łatwe do zapamiętania i pasuje do wielu sytuacji – zarówno tych związanych z sukcesem, jak i mniej pozytywnych. Doskonale wpisuje się w styl komunikacji młodych ludzi, którzy cenią szybkie i zrozumiałe wyrażenia. Jeśli lubisz takie zwroty, zobacz też, co znaczy POV – inny popularny skrót z mediów społecznościowych – oraz sprawdź, co oznacza „vel” w nazwisku.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Co znaczy essa?
Essa to okrzyk radości, triumfu i luzu. Wyraża pozytywne emocje – coś w rodzaju „udało się!” lub „jest super!” – a bywa też używana na powitanie. W ironicznym kontekście oznacza żartobliwą akceptację sytuacji, na którą nie mamy wpływu.
Skąd się wzięło słowo essa?
Słowo spopularyzował szczeciński raper Wini, który podkreślał, że go nie wymyślił, lecz zasłyszał na imprezach. Według jego relacji „essa” była okrzykiem ze sceny klubowej i imprezowej lat 90. Dokładna etymologia nie jest jednak jednoznacznie potwierdzona.
Kiedy essa została Młodzieżowym Słowem Roku?
Essa wygrała plebiscyt na Młodzieżowe Słowo Roku 2022, organizowany przez Wydawnictwo Naukowe PWN i Uniwersytet Warszawski. Więcej o samym słowie przeczytasz w serwisie Młodzieżowe Słowo Roku PWN.
Czy essa ma znaczenie ironiczne?
Tak. Oprócz znaczenia pozytywnego essa bywa używana ironicznie – jako żartobliwy komentarz do drobnej porażki lub sytuacji, na którą nie mamy wpływu, np. „Spóźniłem się na autobus, essa”.
