Zakaz telefonów w szkołach od 1 września. Trzy wyjątki, o których warto wiedzieć

Od 1 września uczniowie szkół podstawowych nie skorzystają z telefonu przez cały czas pobytu w placówce. Zakaz obejmuje nie tylko lekcje, ale również przerwy, zajęcia opiekuńcze i wyjścia poza teren szkoły. Nowelizacja ustawy Prawo oświatowe przewiduje jednak trzy konkretne sytuacje, w których sięgnięcie po telefon będzie dozwolone. Inaczej wygląda to w liceach i technikach, gdzie o zasadach zdecyduje sama szkoła. Podpowiadamy, co dokładnie się zmienia i o czym warto porozmawiać z dzieckiem przed rozpoczęciem roku szkolnego.

Co dokładnie zmienia się 1 września

Do tej pory kwestia telefonów w szkole była regulowana wyłącznie wewnętrznie. Jedna placówka pozwalała korzystać ze sprzętu na przerwach, druga kazała odkładać go do pudełka na początku lekcji, a trzecia nie miała w tej sprawie żadnych zapisów. Rodzice przenoszący dziecko do innej szkoły często odkrywali, że obowiązują tam zupełnie inne reguły.

Nowelizacja ustawy Prawo oświatowe, opublikowana w Dzienniku Ustaw pod pozycją 1036, kończy z tą dowolnością w najmłodszych grupach wiekowych. Od 1 września uczeń szkoły podstawowej nie może korzystać z telefonu komórkowego ani z innych urządzeń elektronicznych, które umożliwiają porozumiewanie się na odległość albo rejestrowanie obrazu lub dźwięku. W praktyce oznacza to, że przepisy obejmują też tablety i smartwatche z funkcją dzwonienia czy wysyłania wiadomości.

Ważne zastrzeżenie: ograniczenia dotyczą wyłącznie uczniów. Nauczyciele i pozostali pracownicy szkoły nie są nimi objęci.

Trzy sytuacje, w których telefon jest dozwolony

Ustawodawca nie zdecydował się na zakaz bezwzględny. W przepisach znalazły się trzy wyraźnie opisane sytuacje, w których uczeń podstawówki może sięgnąć po telefon. Warto je znać, bo najwięcej nieporozumień między rodzicami a szkołą bierze się właśnie z niejasności co do granic zakazu.

Osobno potraktowano wycieczki szkolne. Tutaj warunki korzystania z telefonu określa sama placówka, a jej statut może wskazać sytuacje, w których zakaz obowiązuje również poza szkołą. Dla wielu rodziców to istotna informacja, bo kilkudniowy wyjazd bez możliwości kontaktu z dzieckiem bywa źródłem niepokoju.

Przynieść wolno, używać nie

To rozróżnienie jest kluczowe i bywa mylone. W szkole podstawowej nowe przepisy zakazują używania urządzeń, a nie ich przynoszenia. Uczeń może więc mieć telefon w plecaku, żeby zadzwonić do rodzica po wyjściu z budynku albo w drodze na autobus. Inaczej jest w przedszkolu, gdzie zakaz obejmuje także samo przyniesienie sprzętu.

Ustawa daje dyrektorowi możliwość zorganizowania miejsca, w którym telefony będą przechowywane w trakcie zajęć. Nie jest to jednak obowiązek. Taka decyzja wymaga zgody rady pedagogicznej i rady rodziców oraz zasięgnięcia opinii samorządu uczniowskiego. Szkoły, które się na to zdecydują, sięgają zwykle po zamykane szafki, sejf w sekretariacie albo specjalne pudełka i kieszenie w salach lekcyjnych.

Za złamanie zakazu szkoła może zastosować wobec ucznia działania wychowawcze służące kształtowaniu właściwych postaw albo kary przewidziane w statucie. Sposób ich egzekwowania nie jest materią ustawową i zależy od konkretnej placówki, dlatego warto zajrzeć do statutu szkoły swojego dziecka.

Zobacz również:

POLSKA · 24.08.2026Antoni Królikowski: W nowych odcinkach „Uroczyska” mordercą okaże się skrzat. Narzędziem zbrodni będzie makowiec

W liceach i technikach decyduje szkoła

Starszych uczniów nie obejmuje odgórny, bezwzględny zakaz. W liceach, technikach i szkołach branżowych, a także w szkołach dla dorosłych i części placówek artystycznych, warunki korzystania z telefonów mają zostać określone w statucie. Placówka może zdecydować się zarówno na całkowity zakaz, jak i na rozwiązanie łagodniejsze, na przykład dopuszczenie telefonów wyłącznie na przerwach. Podobnie wygląda to w szkołach niepublicznych.

W praktyce oznacza to, że we wrześniu w polskich liceach będzie obowiązywać kilkanaście różnych modeli. Uczeń przenoszący się do innej szkoły może więc trafić na zupełnie inne zasady niż te, do których przywykł.

Skąd wzięły się nowe przepisy

W uzasadnieniu projektu wskazano dwa cele: ograniczenie rozpraszania uwagi uczniów i przeciwdziałanie uzależnieniu od telefonów. Argumentem były między innymi wyniki badania „Diagnoza Młodzieży 2026”, przygotowanego przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Polityki Społecznej i naukowców z ponad dwudziestu uczelni. To największe badanie młodego pokolenia w Polsce od ponad dwóch dekad.

Polska nie jest pierwsza

Najlepiej udokumentowanym przykładem jest Holandia, gdzie zakaz wprowadzono najpierw w szkołach średnich, a następnie objęto nim także podstawówki. Ewaluacja przeprowadzona po roku obowiązywania przepisów pokazała, że w około trzech czwartych badanych szkół poprawiła się zdolność uczniów do koncentracji na lekcji i przy pracy samodzielnej. Blisko sześćdziesiąt procent placówek zauważyło poprawę klimatu społecznego, a mniej więcej co czwarta zgłosiła lepsze wyniki w nauce.

Podobne rozwiązania funkcjonują na Węgrzech i w Grecji, a we Włoszech telefony są zakazane w klasie nawet do celów edukacyjnych. Francja, która jako jedna z pierwszych ograniczyła telefony w szkołach podstawowych i gimnazjach, rozszerza zakaz na wszystkie licea od roku szkolnego 2026/2027, z obowiązkiem oddawania sprzętu przy wejściu do szkoły.

Warto przy tym zachować proporcje. Badania pokazują poprawę deklarowaną przez szkoły, a nie twardy wzrost wyników egzaminacyjnych. Sam zakaz nie rozwiązuje problemu nadmiernego czasu spędzanego przed ekranem po powrocie do domu, gdzie dzieci spędzają z telefonem znacznie więcej godzin niż w szkole.

Najczęstsze pytania o zakaz telefonów w szkołach

Czy dziecko może w ogóle przynieść telefon do szkoły?

W szkole podstawowej tak. Przepisy zakazują używania telefonu, a nie jego posiadania w plecaku. Uczeń może więc zadzwonić do rodzica po opuszczeniu terenu szkoły. Wyjątkiem są przedszkola i oddziały przedszkolne, gdzie dzieci nie mogą telefonów przynosić w ogóle.

Czy zakaz obejmuje smartwatche?

Tak, jeśli zegarek umożliwia porozumiewanie się na odległość albo rejestrowanie obrazu lub dźwięku. Ustawa nie mówi o samych smartfonach, tylko o urządzeniach elektronicznych o określonych funkcjach. Prosty zegarek pokazujący wyłącznie godzinę i kroki nie jest objęty ograniczeniami.

Jak skontaktować się z dzieckiem w pilnej sprawie?

Standardową drogą pozostaje sekretariat szkoły albo wychowawca. Ustawa przewiduje też, że nauczyciel może wyrazić zgodę na użycie telefonu właśnie po to, żeby zapewnić kontakt z rodzicem w nagłej sytuacji. W razie bezpośredniego zagrożenia zdrowia lub życia telefon można wykorzystać bez pytania kogokolwiek o zgodę.

Co grozi uczniowi za złamanie zakazu?

Ustawa nie przewiduje mandatów ani sztywnego katalogu kar. Mówi o działaniach wychowawczych służących kształtowaniu właściwych postaw oraz o karach przewidzianych w statucie szkoły. W praktyce może to być rozmowa z wychowawcą, uwaga, wpis do dziennika albo odebranie telefonu do końca zajęć, w zależności od zapisów w danej placówce.

Chcesz częściej widzieć treści Godzinnik.pl w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł→

Czy szkoła musi zapewnić szafki na telefony?

Nie. To możliwość, a nie obowiązek. Dyrektor może zorganizować miejsce przechowywania sprzętu oraz ustalić zasady jego odkładania i odbioru, ale potrzebuje na to zgody rady pedagogicznej i rady rodziców oraz opinii samorządu uczniowskiego. Jeśli szkoła nie zdecyduje się na depozyt, telefon po prostu zostaje wyłączony w plecaku.

Czy nauczycieli też obowiązuje zakaz?

Nie. Przepisy odnoszą się wyłącznie do uczniów. Nauczyciele i pozostali pracownicy szkoły nie są objęci ograniczeniami wynikającymi z nowelizacji, choć wewnętrzne zasady dobrej praktyki może regulować sama placówka.

Do kiedy szkoły muszą zmienić statuty?

Placówki mają czas do 31 grudnia 2026 roku. Oznacza to, że we wrześniu część szkół będzie działać jeszcze na starych zapisach statutowych, choć sam ustawowy zakaz obowiązuje już od pierwszego dnia roku szkolnego. Jeśli statut Twojej szkoły nie został jeszcze zaktualizowany, warto zapytać wychowawcę o obowiązujące zasady.