Polska noblistka może zostać pierwszą postacią historyczną na banknotach euro. Europejski Bank Centralny kończy dziś zbieranie opinii w sprawie nowego wyglądu wspólnej waluty, a jedna z dwóch propozycji zakłada, że na banknocie 20 euro znajdzie się Maria Skłodowska-Curie. Konkurencją dla dwukrotnej laureatki Nagrody Nobla jest motyw przyrodniczy, w którym to samo miejsce zajęłaby żołna, jeden z najbarwniejszych europejskich ptaków. Swoje zdanie można wyrazić tylko do końca dnia 21 września.
★ Głosowanie w skrócie
- 🗳️ Ankieta EBC trwa do 21 września 2026 roku i jest otwarta także dla Polaków, mimo że nie płacimy w euro.
- 🎭 Do wyboru są dwa tematy przewodnie: „Kultura europejska” oraz „Rzeki i ptaki”.
- 👩🔬 Jeśli wygra kultura, na banknocie 20 euro znajdzie się Maria Skłodowska-Curie obok Beethovena, Cervantesa, da Vinci i Marii Callas.
- 🐦 Jeśli wygra przyroda, dwudziestkę ozdobi żołna, a serię uzupełnią europejskie rzeki.
- 📊 Projekty oceniło już ponad dziewięć milionów osób. Ostateczną decyzję Rada Prezesów EBC podejmie pod koniec roku.
Największa zmiana od wprowadzenia euro
Od momentu wejścia euro do obiegu w 2002 roku banknoty wyglądają praktycznie tak samo. Widnieją na nich bramy, okna i mosty w stylach architektonicznych siedmiu europejskich epok, celowo pozbawione narodowych akcentów. Na obecnej dwudziestce znajduje się okno w stylu gotyckim. Po ponad dwóch dekadach EBC uznał, że czas na odświeżenie i po raz pierwszy w historii oddał głos mieszkańcom kontynentu.
Z ponad 1200 zgłoszeń wyłoniono dziesięć kompletnych propozycji graficznych oznaczonych literami od A do J. Pięć z nich rozwija temat „Kultura europejska”, pięć kolejnych opiera się na koncepcji „Rzeki i ptaki”. Uczestnik ankiety nie wybiera więc pojedynczej postaci ani nominału, tylko ocenia całe serie projektów.
Noblistka kontra żołna
W wariancie kulturalnym każdy nominał zostanie przypisany innej wybitnej postaci europejskiej kultury i nauki. Maria Skłodowska-Curie, dwukrotna noblistka, odkrywczyni polonu i radu, miałaby trafić na banknot 20 euro, jeden z najczęściej używanych w strefie euro. W serii znaleźliby się też Ludwig van Beethoven, Miguel de Cervantes, Leonardo da Vinci, śpiewaczka Maria Callas oraz pacyfistka i noblistka Bertha von Suttner.
Motyw przyrodniczy stawia z kolei na rzeki i ptaki Europy. W tym wariancie na dwudziestce pojawiłaby się żołna, ptak o tęczowym upierzeniu, który w ostatnich latach coraz częściej gniazduje także w Polsce. Zwolennicy tej opcji podkreślają, że przyroda nie budzi narodowych sporów, a barwne projekty wyróżniałyby euro wśród światowych walut.
Zobacz również:
POLSKA · 21.09.2026Zwiedzał zamek w Czersku i patrzył pod nogi. 9-latek znalazł srebrną monetę sprzed 400 latJak oddać głos i co dalej
Ankieta dostępna jest na stronie internetowej Europejskiego Banku Centralnego i zajmuje dosłownie kilka minut. Wypełnić może ją każdy mieszkaniec Unii Europejskiej, w tym Polacy. Do tej pory projekty oceniło już ponad dziewięć milionów osób, co czyni to badanie jedną z największych konsultacji w historii EBC.
Wyniki ankiety będą jednym z elementów, które Rada Prezesów EBC weźmie pod uwagę przy podejmowaniu ostatecznej decyzji. Ta ma zapaść pod koniec 2026 roku. Potem ruszą prace nad szczegółowymi projektami graficznymi i zabezpieczeniami, więc na nowe banknoty w portfelach poczekamy jeszcze kilka lat. Dla Polski stawka jest jednak wyjątkowa: jeszcze nigdy postać tak mocno związana z naszym krajem nie znalazła się na wspólnej europejskiej walucie.
💡 Maria Skłodowska-Curie w pigułce
- urodziła się w 1867 roku w Warszawie, karierę naukową rozwinęła w Paryżu,
- jako pierwsza kobieta otrzymała Nagrodę Nobla i jako jedyna dostała ją w dwóch różnych dziedzinach nauki: fizyce i chemii,
- odkryła dwa pierwiastki, a jeden z nich nazwała polonem na cześć ojczyzny,
- w czasie I wojny światowej organizowała mobilne stacje rentgenowskie, które ratowały rannych żołnierzy,
- do dziś pozostaje jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci nauki na świecie.
Najczęstsze pytania
Czy Polacy mogą głosować, skoro nie mamy euro?
Tak. Ankieta EBC jest otwarta dla mieszkańców całej Unii Europejskiej, niezależnie od tego, czy ich kraj należy do strefy euro. Wystarczy wejść na stronę EBC i ocenić przedstawione projekty przed końcem dnia 21 września.
Kiedy nowe banknoty trafią do obiegu?
Nieprędko. Po grudniowej decyzji Rady Prezesów EBC rozpoczną się prace nad ostatecznymi projektami graficznymi oraz zabezpieczeniami, a następnie produkcja. Cały proces zajmie kilka lat, więc obecne banknoty jeszcze długo pozostaną ważne.
Dlaczego wybrano akurat Marię Skłodowską-Curie?
W konsultacjach EBC dotyczących postaci, które najlepiej symbolizują Europę, Skłodowska-Curie regularnie zajmowała czołowe miejsca. Łączy w sobie naukową doskonałość, europejską biografię rozpiętą między Warszawą a Paryżem oraz historię przełamywania barier, jako pierwsza kobieta z Nagrodą Nobla i pierwsza profesorka Sorbony.
