piątek, 6 listopada, 2026
Godzinnik.pl Polska Martyna Wojciechowska: 82 proc. dzieci przyznaje, że przerastają ich problemy dnia codziennego....

Martyna Wojciechowska: 82 proc. dzieci przyznaje, że przerastają ich problemy dnia codziennego. Rodzice powinni kształtować w nich sprawczość

Data publikacji:

Martyna Wojciechowska, dziennikarka i podróżniczka

Dziennikarka zauważa, że kształtowanie sprawczości u dzieci jest kluczowym aspektem ich rozwoju emocjonalnego, osobistego i społecznego. Jest wdzięczna swoim rodzicom za motywację, ale i wsparcie w tych momentach, kiedy nie wszystko szło po jej myśli. Teraz ona stara się być właśnie taką matką dla swojej nastoletniej córki.

– Ten świat stawia przed młodym pokoleniem zupełnie inne wyzwania niż te, do których my byliśmy przygotowani, i te kompetencje, które będą najważniejsze w przyszłości, to z pewnością: elastyczność, umiejętność dostosowywania się właśnie do zmieniającego się świata i sprawczość. Niestety z badań, które przeprowadziliśmy jako Fundacja UNAWEZA i Młode Głowy, wynika, że ponad 82 proc. dzieci przyznaje, że przerastają ich problemy dnia codziennego, więc to jest to, nad czym my dorośli powinniśmy pracować – mówi agencji Newseria Lifestyle Martyna Wojciechowska.

Jak podkreśla, kształtowanie sprawczości jest niezwykle ważne, bo dzieci, które potrafią podejmować decyzje i dostrzegać konsekwencje swoich działań, mają większe poczucie własnej wartości. Umożliwia im to również lepsze radzenie sobie z wyzwaniami i frustracjami. Sprawczość wpływa także na umiejętność współpracy z innymi, ponieważ wiedzą, jak wyrażać swoje potrzeby i dzięki temu mają lepsze kontakty z rówieśnikami. W efekcie przyszłe pokolenia mogą być silniejsze, bardziej samodzielne i otwarte na świat. Przed rodzicami więc ogromne wyzwanie. Nie mogą jednak zapominać też o tym, że to oni mają być wzorem do naśladowania.

– My w tym momencie tak naprawdę dopiero się uczymy, czego uczyć nasze dzieci. Ja uważam, że najważniejszą drogą do budowania sprawczości jest zgoda na popełnianie błędów przez nas samych, ale też przez nasze dzieci, bo właśnie przez popełnianie błędów uczymy się, nabieramy odwagi i śmiałości. I to jest bardzo ważne, żeby nas to w żaden sposób nie zniechęcało do tego, żeby wciąż próbować osiągnąć to, co założyliśmy. My jesteśmy dla dzieci wzorem, bardziej uczymy dzieciaki poprzez to, jaki dajemy im przykład, niż co do nich mówimy. Nie wstydźmy się więc pokazać im, że sami też czasem mamy potknięcia i ta droga nie zawsze jest usłana różami – mówi.

Zdaniem Martyny Wojciechowskiej dzieci powinny mieć świadomość tego, że zawsze, nawet w najtrudniejszych momentach, mogą liczyć na pomoc rodziców. Jeśli w jakiejś sytuacji nie osiągną zamierzonego celu, to nie trzeba ich krytykować, ale zachęcać do szukania nowych rozwiązań. Ważne jest, aby najmłodsi rozumieli, że niepowodzenia są naturalną częścią procesu uczenia się.

– Trzeba tłumaczyć dzieciakom, że mogą próbować, że może im coś nie wychodzić, mogą błądzić, ale my jesteśmy rodzicami, którzy wspierają, akceptują i nie wyskakują z komentarzem: wiesz, ja w twoim wieku, gdybym był tobą. Rzecz w tym, że nie jesteśmy naszymi dziećmi i nie wiemy, jak ciężko jest dzisiaj żyć, jak wymagający jest ten świat, a on jest przecież zupełnie inny niż wtedy, kiedy my byliśmy nastolatkami. Więc zachęcam do tego, żebyśmy bardziej słuchali naszych dzieci i na pewno nie wywierali na nich presji – mówi.

Trzeba natomiast pozwalać dzieciom podejmować decyzje w różnych codziennych sytuacjach. Mogą to być proste wybory, jak chociażby, co będą robić w wolnym czasie po szkole czy jakie ubranie założą na siebie danego dnia. Ważne jest, aby czuły, że ich głos ma w rodzinie znaczenie. Warto też zachęcać swoje pociechy do wykonywania samodzielnych zadań, takich jak przygotowanie prostego posiłku, sprzątanie swojego pokoju czy organizowanie zabaw. Im więcej autonomii będą miały, tym silniejsza będzie ich sprawczość. Dziennikarka podkreśla, że również u swojej córki stara się kształtować właśnie taką postawę.

– Staram się uczyć moją córkę sprawczości, odwagi do bycia sobą, ale także do stawania po stronie tych, którzy nie mają głosu. Dzieciaki mają teraz wielką barierę, żeby rozmawiać, nawet przez telefon. Wolałyby wszystko napisać, nie widzieć czyichś emocji, reakcji, nie musieć w ogóle wchodzić w interakcje, tymczasem ja zachęcam moją córkę, żeby wychodziła, pytała, żeby się nie bała tego, że coś ludzie mogą o niej pomyśleć. Bo dzisiaj naszym największym lękiem jest opinia innych ludzi. Szczególnie boimy się tego, co ludzie o nas powiedzą. I to bardzo często odbiera nam sprawczość, bo nie podejmujemy pewnych działań w obawie przed jakąś oceną. A ja staram się zachęcać ją do tego, żeby coś robiła, żeby próbowała i doświadczała, a jeśli popełni błąd, to i tak będę ją wspierać – podkreśla.

Martyna Wojciechowska jest kobietą sukcesu i realizuje się na wielu płaszczyznach. Jak jednak zaznacza, też potrzebowała czasu na to, by wyrobić w sobie taką sprawczość, nabrać odwagi i podążać za marzeniami, nawet gdy czasem wiatr sypał piaskiem w oczy.

- Reklama -

– Ja się nie urodziłam osobą bardzo sprawczą i bardzo odważną. Byłam naprawdę wycofanym, nieśmiałym dzieckiem, ale mam niezwykle mądrych rodziców, którzy stworzyli taki balans. Tata pokazywał mi, że niemożliwe nie istnieje, natomiast mama zawsze przyglądała mi się z wielką życzliwością i z ogromnym wsparciem. Obydwoje rodzice dali mi więc energię i oparcie, sprawili, że ja powoli, z czasem, stałam się osobą dużo bardziej odważną i tym samym sprawczą. Bywa, że czekamy na jakąś wenę, jakąś cudowną energię, która na nas spłynie, a generalnie chodzi o to, żeby podjąć decyzję i każdego dnia robić krok, czasem do przodu, czasem do tyłu, ale żeby być w ruchu i wykonywać jakiś wysiłek na rzecz tego planu i marzenia, które mamy. I to sprawia, że tą wytrwałością i cierpliwością osiągamy sukcesy – podkreśla.

Zdaniem Martyny Wojciechowskiej polski system edukacji jeszcze nie dostrzega potrzeby kształtowania sprawczości wśród dzieci i młodzieży. Żałuje więc, że w tym czasie, kiedy uczą się niepotrzebnych definicji i wzorów, mogłyby zdobyć umiejętności, które naprawdę przydadzą im się w codziennym życiu.

– Nasz system edukacji nie jest nastawiony na budowanie samodzielności, nie jest nastawiony na elastyczność. Niestety jest on wciąż bardzo przestarzały, polega głównie na tym, żeby wtłaczać określoną wiedzę i często nawet nie ma przestrzeni, żeby młodzi ludzie mogli zadawać pytania: dlaczego? po co? Bardzo nad tym boleję, dlatego dobrze, że są różne inne projekty, na przykład takie, jakie tworzy Fundacja Orange, z którą współpracujemy jako Fundacja UNAWEZA i Projekt Młode Głowy. I my właśnie staramy się uczyć dzieciaki w szkołach budowania sprawczości, samoświadomości i uważności na siebie nawzajem. Ważne jest to, żeby też nauczyły się myśleć bardziej zespołowo, a mniej jednostkowo – tłumaczy.

Źródło: Newseria

NAJNOWSZE INFORMACJE

Wydatki na obronność przyczynią się do rozwoju polskich innowacji. Dużą rolę mogą odegrać start-upy

W 2026 roku na obronność przeznaczono z budżetu 200,1 mld zł, co stanowi 4,81 proc. PKB. Rekordowe środki powinny się przełożyć na rozwój polskiego przemysłu, choć pod pewnymi warunkami.

Nowe obowiązki firm w walce z mobbingiem. Zmieniają się zasady ochrony pracowników

5 listopada br. wchodzi w życie nowelizacja Kodeksu pracy, a wraz z nią zmiany dotyczące przeciwdziałania mobbingowi oraz nierównego traktowania w miejscu pracy.

Banki przygotowują się na rozwój agentów AI. Wymaga to dużych zmian technologicznych

Do 2030 roku może nastąpić znaczący rozwój agentowej sztucznej inteligencji – ocenia 81 proc. przedstawicieli branży finansowej badanych przez Centrum Finansów Alternatywnych Cambridge (CCAF).

Małopolska szuka nowych impulsów wzrostu. Chce mocniej rozwijać technologie dronowe i dual-use

W 2026 roku budżet Małopolski jest rekordowo wysoki i wynosi ponad 4 mld zł. Z tego prawie 1,8 mld zł przeznaczono na inwestycje, a więc o 30 proc. więcej niż rok wcześniej.

Gdzie się podziały polskie smaki? Wojciech Gąssowski ubolewa nad upadkiem tradycyjnej kuchni w restauracjach

Artysta jest miłośnikiem tradycyjnej polskiej kuchni, ale jak zauważa, w restauracyjnym menu coraz trudniej znaleźć chociażby zupę ogórkową czy krupnik.

Karolina Pilarczyk: Wiele osób częściej robi badania techniczne auta niż badania swojego organizmu. Zamiast plotkować, rozmawiajmy o zdrowiu

– Czasem jedna rozmowa, przypomnienie o badaniu czy przełamanie bariery strachu i wstydu mogą się stać pierwszym krokiem do uratowania czyjegoś życia – uważa Karolina Pilarczyk.

Paweł Szałamacha: System finansowy przygotowany na ataki na czwórkę z plusem. Długotrwała presja może ujawnić słabości

Polski system finansowy jest dobrze przygotowany na ataki, ale długotrwałe i powtarzające się działania mogą prowadzić do zakłóceń – ocenia Paweł Szałamacha, członek zarządu Narodowego Banku Polskiego.

Sztuczna inteligencja podnosi poprzeczkę dla młodych pracowników. Przekwalifikowanie stanie się codziennością rynku pracy

Sztuczna inteligencja przejmuje część prostych zadań, od których młodzi pracownicy zaczynali karierę w korporacjach. Jak ocenia prof. Jacek Męcina z Uniwersytetu Warszawskiego, oznacza to wyższe wymagania już na etapie rekrutacji.

Unia Europejska intensyfikuje dialog z Chinami. Rozmawia nie tylko o nierównościach w handlu, ale i relacjach z Rosją

Pod koniec października br. delegacja Komisji Handlu Międzynarodowego Parlamentu Europejskiego (INTA) udała się z kolejną wizytą do Chin, podczas której omówiono m.in. kwestie nierównowagi handlowej między UE a Chinami i obawy dotyczące dostępu do rynków.

Mieszkania pod klucz mogą się stać nowym standardem. Deweloperzy coraz uważniej przyglądają się potrzebom mieszkańców

Polacy najczęściej kupują nowe mieszkania w stanie deweloperskim i wykańczają je we własnym zakresie, choć oznacza to zwykle dodatkowe koszty, czas i konieczność organizacji prac.

Bronisław Komorowski: Zrobiła się moda na kryzysy i depresje. Po prostu trzeba rozwiązywać problemy

Zdaniem byłego prezydenta nie każdy problem trzeba traktować jako kryzys i nie każda trudna sytuacja musi oznaczać porażkę.

Kampania wyborcza 2027 pod znakiem nowych technologii. AI i dezinformacja mogą wpływać na decyzje wyborców

Media społecznościowe, algorytmy i narzędzia sztucznej inteligencji coraz silniej wpływają na to, jakie informacje docierają do wyborców i w jaki sposób oceniają oni kandydujących polityków.

O TYM SIĘ MÓWI

Wydatki na obronność przyczynią się do rozwoju polskich innowacji. Dużą rolę mogą odegrać start-upy

W 2026 roku na obronność przeznaczono z budżetu 200,1 mld zł, co stanowi 4,81 proc. PKB. Rekordowe środki powinny się przełożyć na rozwój polskiego przemysłu, choć pod pewnymi warunkami.

Nowe obowiązki firm w walce z mobbingiem. Zmieniają się zasady ochrony pracowników

5 listopada br. wchodzi w życie nowelizacja Kodeksu pracy, a wraz z nią zmiany dotyczące przeciwdziałania mobbingowi oraz nierównego traktowania w miejscu pracy.

Banki przygotowują się na rozwój agentów AI. Wymaga to dużych zmian technologicznych

Do 2030 roku może nastąpić znaczący rozwój agentowej sztucznej inteligencji – ocenia 81 proc. przedstawicieli branży finansowej badanych przez Centrum Finansów Alternatywnych Cambridge (CCAF).