Kawa może być gorzka, kwaśna, lekko słodka albo nawet pozostawiać na języku nuty orzechów, czerwonych owoców czy karmelu. Smak i posmak kawy zależą od rodzaju ziaren, regionu pochodzenia, klimatu i parametrów gleby, a nawet wysokości upraw.
Jednak być może nie zdajesz sobie sprawy z faktu, że nawet tak niepozorne kwestie, jak używana woda czy stan, w jakim jest ekspres do kawy, mogą mieć równie duży wpływ na smak kawy?
Jeśli ostatnio napar przygotowywany w domu nie smakuje już tak dobrze jak kiedyś, może warto przyjrzeć się sytuacji bliżej. Poniżej wymieniliśmy pięć kluczowych czynników, które mogą negatywnie wpływać na smak kawy, nawet jeśli parzysz ją przy użyciu ziaren najwyższej jakości.
1. Świeżość kawy
Kawa, tak jak każdy artykuł spożywczy, ma swój okres przydatności do spożycia. Niestety ekspres do kawy nie powiadomi Cię, gdy kawa utraci świeżość. Najprawdopodobniej nie wychwycisz tego faktu również po zapachu zmielonej kawy ani po wyglądzie ziaren. Najwyraźniejszym sygnałem jest dopiero smak pierwszego łyku gotowego naparu.
Często przyczyna jest prozaiczna: zbyt długie lub nieprawidłowe przechowywanie kawy – szczególnie fabrycznie zmielonej. Kawa mielona traci świeżość znacznie szybciej niż ziarnista.
To właśnie dlatego branżowi eksperci zalecają wybieranie kawy ziarnistej i mielenie jej bezpośrednio przed parzeniem. Nie bez powodu profesjonalne ekspresy do kawy mielą tylko tyle ziaren, ile potrzeba do przygotowania wybranej porcji: dzięki temu kawa zachowuje optymalne właściwości na dłużej.
Jeśli więc wciąż zastanawiasz się nad wyborem między kawą mieloną a kawą ziarnistą, decyzja jest oczywista – zdecydowanie lepiej postawić na ziarna.
2. Stopień zmielenia
Jeśli masz w domu młynek albo automatyczny ekspres do kawy, pamiętaj, że różne metody zaparzania wymagają różnych stopni zmielenia. Tylko cierpliwość i uwaga pozwolą Ci przygotować wyśmienitą kawę. Podstawowa zasada jest prosta: dłuższy czas parzenia wymaga na ogół grubszego zmielenia.
Przykładowo, espresso parzy się w około 30 sekund, więc wymaga bardzo drobnego zmielenia. Tymczasem zaparzenie czarnej kawy w filiżance może zająć około czterech minut, co oznacza, że ziarna powinny być zmielone znacznie grubiej.
Wybór niewłaściwego ustawienia stopnia zmielenia może znacznie pogorszyć smak naparu. Zawsze dobieraj poziom mielenia do rodzaju przygotowywanej kawy – niezależnie od tego, czy mielisz ręcznie, czy używasz do tego młynka lub ekspresu automatycznego.
3. Twój ekspres do kawy
Przyrządzasz kawę zawsze w ten sam sposób, ale od jakiegoś czasu nie smakuje już tak dobrze? Problemem może być Twój ekspres do kawy.
Niezależnie od tego, czy korzystasz z urządzenia kolbowego czy w pełni zautomatyzowanego, każdy ekspres do kawy wymaga regularnego czyszczenia – i nie chodzi jedynie o wycieranie kurzu z obudowy. Dla zachowania jakości kawy trzeba również zadbać o wewnętrzne systemy urządzenia.
Na koniec każdego dnia należy opróżnić pojemnik na fusy, umyć go i pozostawić do wyschnięcia. Jeśli masz w domu ekspres automatyczny, pamiętaj, żeby przeczyścić blok zaparzający co najmniej raz w tygodniu, a także odkamienić system, gdy tylko zajdzie taka potrzeba.
Nieczyszczony blok zaparzający, w połączeniu z wilgocią gromadzącą się wewnątrz urządzenia, może być idealnym środowiskiem do rozwoju pleśni – „nieoczekiwanej nuty smakowej”, która z pewnością nie powinna znaleźć się kawie.
Na szczęście wystarczy raz w tygodniu przeprowadzić konserwację ekspresu, by uzyskać lepszą i powtarzalną jakość kawy.
4. Jakość wody
Jest to jeden z najczęściej pomijanych czynników.
Choć staranny wybór kawy ziarnistej stanowi podstawę przygotowania wyśmienitego naparu, jakość użytej wody też ma istotny wpływ na smak.
Branżowi specjaliści radzą, by unikać kranówki – niekoniecznie dlatego, że jest niebezpieczna dla zdrowia, ale ponieważ jej jakość różni się w zależności od miasta, a nawet dzielnicy. Woda z różnych ujęć ma odmienną zawartość składników mineralnych i inne właściwości smakowe, co może mieć wpływ na napar.
Woda z kranu jest zazwyczaj stosunkowo twarda i może zawierać zanieczyszczenia, które zmieniają aromat i smak przygotowanej kawy.
Aby w pełni rozkoszować się subtelnymi nutami kawy specialty, warto używać wody wysokiej jakości. W większości gospodarstw domowych najprostszym rozwiązaniem jest stosowanie wody butelkowanej lub korzystanie z filtra.
5. Temperatura wody
Jeśli chcesz, by gotowy napar miał jak najlepszy smak, nie zalewaj kawy wrzątkiem.
Apelujemy do wszystkich osób, które do tej pory używały wrzątku do parzenia – czas zerwać z tym nawykiem! Zbyt gorąca woda uniemożliwia wydobycie subtelnych nut z kawy, a ponadto może ją przypalać, co prowadzi do niepotrzebnej goryczki.
Z drugiej strony, zbyt niska temperatura wody prowadzi do zbyt słabej ekstrakcji i mało intensywnego naparu. Eksperci są zgodni, że idealna temperatura parzenia to około 90–95°C.
Mówiąc prościej: gdy woda się zagotuje, odstaw ją na kilka minut, zanim zalejesz nią kawę.
Parę zdań na koniec
Nie da się przygotować dobrej kawy bez należytej staranności – niezależnie od tego, czy masz w domu automatyczny ekspres do kawy, ekspres kolbowy, czy parzysz ręcznie przy użyciu czajnika.
Zwróć uwagę na profil palenia kawy, używaj czystego sprzętu, wybieraj wodę wysokiej jakości, miel ziarna bezpośrednio przed parzeniem, a co najważniejsze, utrzymuj narzędzia do zaparzania w dobrym stanie.
Pozwoli Ci to na delektowanie się każdą zaparzoną filiżanką kawy.
