sobota, 14 listopada, 2026
Godzinnik.pl Biznes LUDZIE BIZNESU Od parowozu do sztucznej inteligencji, czyli 200-lecie istnienia kolei

Od parowozu do sztucznej inteligencji, czyli 200-lecie istnienia kolei

Data publikacji:

Dziś widok pędzących po torach pociągów traktujemy jako oczywisty element krajobrazu. Jednak 200 lat temu, gdy w 1825 roku uruchomiono pierwszą publiczną linię kolejową Stockton and Darlington Railway w Anglii, było to wydarzenie porównywalne z wynalezieniem komputera czy pierwszym lotem w kosmos. Kolej, która stała się symbolem rewolucji przemysłowej, nieustannie ewoluuje, dziś to innowacje technologiczne wyznaczają nowe kierunki w zarządzaniu transportem, a Polska ma znaczący wkład w cyfryzację tej branży.

Pierwsze systemy kolejowe powstawały jako pojedyncze linie łączące ośrodki przemysłowe. Szybko przekształciły się w rozległą sieć, która zupełnie zmieniła sposób funkcjonowania świata. W ciągu zaledwie pół wieku w Europie położono niemal 160 tysięcy kilometrów torów, a pod koniec XIX wieku było ich już 263 145 km. Wraz z kolejnymi kilometrami szyn wynalazcy i naukowcy tworzyli rozwiązania, które pozwalały przekraczać kolejne granice prędkości, ładowności i wydajności kolei oraz zwiększać jej bezpieczeństwo. Choć dzisiejsze pociągi są nieporównywalnie bardziej zaawansowane technologicznie niż pierwsze parowozy, jedno pozostaje niezmienne – kluczową rolę odgrywają innowacje. Nadal całe rzesze ludzi opracowują technologie, które zmieniają kolej na lepsze. 

Polski wkład w rozwój kolei

Polacy od dekad współtworzą kolejową historię. Najbardziej widoczny (dosłownie) polski wkład w rozwój kolejnictwa to lokomotywy. Od Luxtorpedy – kultowego wytworu polskiej myśli technicznej z chrzanowskiego Fabloku, ikony nowoczesnej kolei w okresie międzywojennym, po współczesny tabor produkowany przez zakłady PESA w Bydgoszczy i Newag w Nowym Sączu, który zobaczyć można na wielu torach Europy. Współczesny transport kolejowy to jednak nie tylko infrastruktura i tabor, ale przede wszystkim inteligentne systemy zarządzania. Te także powstają w Polsce.

„Rozwój infrastruktury kolejowej to tylko jedna strona medalu. Aby kolej mogła w pełni wykorzystać swój potencjał, niezbędne są innowacyjne technologie, które nie tylko zwiększają bezpieczeństwo, ale także optymalizują procesy, pozwalając przewoźnikom na lepsze zarządzanie zasobami i zwiększenie efektywności. W SP Tech Solutions od pięciu lat rozwijamy rozwiązania, które pomagają branży kolejowej wykorzystać pełnię jej możliwości, łącząc tradycję z innowacją” – wskazuje Michał Pawłowski, współzałożyciel toruńskiej spółki. 

Rewolucja niewidoczna gołym okiem

Zobacz również:

ExaGrid w gronie finalistów Storage Awards 2025LUDZIE BIZNESU · 28.03.2025ExaGrid w gronie finalistów Storage Awards 2025

Zwiększenie udziału transportu kolejowego jest dziś kluczowe, bo mimo że to kolej zapoczątkowała erę dalekobieżnego transportu masowego, przez lata dominującą rolę w przewozach towarowych w Europie przejął transport drogowy – mniej efektywny i znacząco obciążający środowisko. Unia Europejska dąży jednak do odwrócenia tego trendu, stawiając na kolej jako fundament zrównoważonego transportu. Wprowadzone regulacje, w tym Zielony Ład i strategia na rzecz zrównoważonej mobilności, zakładają przeniesienie znacznej części transportu towarowego z dróg na bardziej ekologiczne rozwiązania, takie jak tory, a także zwiększenie wykorzystania nowoczesnych technologii do optymalizacji przewozów.

„Ostatnie lata pokazały, że zarówno na poziomie instytucjonalnym w Unii Europejskiej, jak i w Polsce, a przede wszystkim wśród przewoźników, panuje duże zainteresowanie wdrażaniem technologicznych usprawnień w kolejnictwie. To nie chwilowa moda, lecz konieczność. Bez innowacji kolej nie sprosta rosnącym wymaganiom współczesnej gospodarki i zmianom w strukturze transportu” – dodaje Piotr Sikorski, CEO SP Tech Solutions.

Współczesna kolej to nie tylko rozwój infrastruktury i nowoczesne pociągi, ale przede wszystkim inteligentne systemy optymalizacyjne. Rozwiązania oparte na analizie danych i sztucznej inteligencji pozwalają na bieżąco dostosowywać przewozy do zmieniających się warunków rynkowych. Rozwiązania typu Business Intelligence i wieloagentowe systemy optymalizacyjne autonomicznie analizują i usprawniają procesy logistyczne. Dzięki temu przewoźnicy mogą nie tylko lepiej planować swoje operacje i skuteczniej zarządzać zasobami, ale także reagować na zmienne warunki rynkowe w czasie rzeczywistym. Dodatkowo nawet prosta automatyzacja pozwala na konkretne oszczędności. 

„Potwierdzają to zarówno nasze badania, jak i feedback od użytkowników rozwiązań SP Tech Solutions. Jeden z naszych głównych klientów, czyli PKP Cargo, dzięki narzędziu Raily Taxi zmniejszył miesięczne koszty transportu drużyn trakcyjnych o ponad 25%. Inne narzędzia z ekosystemu Raily zwiększają skuteczność zarządzania” – mówi Piotr Sikorski. Choć współczesna kolej bazuje na fundamentach położonych jeszcze w XIX wieku, to właśnie innowacje pozwalające na optymalizację kosztów i większą wydajność zdecydują o jej przyszłości.

Źródło informacji: SP Tech Solutions

Źródło: PAP MediaRoom

- Reklama -

NAJNOWSZE INFORMACJE

Małgorzata Ohme: Jeżdżę raz czy dwa razy w roku nurkować na Malediwy. W podwodnym świecie mój umysł jest w stanie medytacyjnym

Wyjazdy na Malediwy, które początkowo miały przede wszystkim charakter inspiracyjno-rozwojowy, przyniosły Małgorzacie Ohme coś jeszcze – odkrycie nowej pasji.

Polacy żyją coraz dłużej, ale w gorszym zdrowiu. Konieczny większy nacisk na profilaktykę

– Wydłużaniu życia dzięki postępowi medycyny nie zawsze towarzyszy równie szybkie wydłużanie okresu życia bez niepełnosprawności. To wyzwanie, którym polski system ochrony zdrowia musi się zająć – ocenia gen broni prof. Grzegorz Gielerak z WIM-PIB.

Trwają prace nad zmianami dla morskiej energetyki wiatrowej. Kolejna aukcja w przyszłym roku

Ministerstwo Klimatu i Środowiska obecnie pracuje nad projektem ustawy o zmianie ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych oraz niektórych innych ustaw.

UE chce ułatwić podejmowanie pracy w innych państwach. Zmiany obejmą kwalifikacje i dokumenty ubezpieczeniowe

Komisja Europejska chce ułatwić obywatelom UE podejmowanie pracy w innych krajach członkowskich i uprościć związane z tym procedury.

Polska dąży do stałej obecności w G20. Mogłaby na tym skorzystać gospodarczo i politycznie

Polska w 2026 roku uczestniczy w pracach G20 na zaproszenie Stanów Zjednoczonych, a w przyszłym ma wziąć udział w szczycie organizowanym przez Wielką Brytanię.

Aneta Zając: Jestem dla siebie ważna. Nikt tak dobrze nie zadba o moje zdrowie jak ja sama

Rak piersi przez długi czas może się rozwijać bezobjawowo lub dawać tylko dyskretne dolegliwości. Z tego powodu dużą rolę we wczesnym wykryciu nowotworu odgrywa czujność pacjentki.

Wchodzący na rynek pracy muszą się odnaleźć w świecie AI. Odwaga i krytyczne myślenie wśród kompetencji przyszłości

Myślenie analityczne, elastyczność i odporność na zmiany, kreatywność, a także ciekawość i uczenie się przez całe życie – to niektóre z kompetencji przyszłości, które według raportu World Economic Forum „Future of Jobs 2025” do 2030 roku nabiorą większego…

Ponad 5,5 tys. pacjentów czeka na opiekę długoterminową w domu. Placówki wciąż nie otrzymały zapłaty za nadwykonania

Ponad 5,5 tys. pacjentów czeka na objęcie pielęgniarską opieką długoterminową w domu. Tymczasem placówki, które ją realizują, wciąż nie otrzymały zapłaty za większość świadczeń wykonanych ponad limit w 2025 roku.

Banki mocniej wchodzą w finansowanie innowacji w Polsce. Pół miliarda złotych na rozwój polskiej przedsiębiorczości

500 mln zł – tyle łącznie przeznaczą Erste Bank Polska (wraz z Grupą Erste), Bank Pekao S.A. i PKO Bank Polski na Innovate Poland. Tym samym wartość kapitału zgromadzonego w programie wzrośnie do prawie 3 mld zł, a w skali całego programu do 4,5 mld zł.

Dystans edukacyjny między miastem a wsią rośnie. Technologie i sztuczna inteligencja mogą wyrównać szanse

Polski system edukacji coraz bardziej różnicuje szanse uczniów. Na nierówności wpływają m.in. zasobność portfela rodziców, dostęp do korepetycji, kapitał kulturowy rodziny, a także miejsce zamieszkania.

Blisko pół tysiąca polskich firm ma kontrakty przy budowie pierwszej elektrowni jądrowej. Barierą wejścia są m.in. wyśrubowane normy bezpieczeństwa

Spółka Polskie Elektrownie Jądrowe (PEJ), odpowiedzialna za przygotowanie i budowę pierwszej polskiej elektrowni jądrowej w gminie Choczewo na Pomorzu, zawarła już blisko 500 kontraktów z krajowymi firmami o szacowanej łącznej wartości 1,25 mld zł.

Rafał Szatan w świecie mazowieckich legend. „Tak jak mój bohater lubię porządek i jestem taki trochę pan Excel”

W spektaklu „Gdzie jest Róża?” aktor wciela się w urzędnika, który najlepiej odnajduje się w uporządkowanej rzeczywistości. Przywiązuje dużą wagę do procedur, dokumentacji i precyzji, a wszelkie odstępstwa od ustalonych reguł wywołują u niego niepokój.

O TYM SIĘ MÓWI

Małgorzata Ohme: Jeżdżę raz czy dwa razy w roku nurkować na Malediwy. W podwodnym świecie mój umysł jest w stanie medytacyjnym

Wyjazdy na Malediwy, które początkowo miały przede wszystkim charakter inspiracyjno-rozwojowy, przyniosły Małgorzacie Ohme coś jeszcze – odkrycie nowej pasji.

Polacy żyją coraz dłużej, ale w gorszym zdrowiu. Konieczny większy nacisk na profilaktykę

– Wydłużaniu życia dzięki postępowi medycyny nie zawsze towarzyszy równie szybkie wydłużanie okresu życia bez niepełnosprawności. To wyzwanie, którym polski system ochrony zdrowia musi się zająć – ocenia gen broni prof. Grzegorz Gielerak z WIM-PIB.

Trwają prace nad zmianami dla morskiej energetyki wiatrowej. Kolejna aukcja w przyszłym roku

Ministerstwo Klimatu i Środowiska obecnie pracuje nad projektem ustawy o zmianie ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych oraz niektórych innych ustaw.